Archeologie
Bronzen beslagstuk van een Romeinse wagen
(Schenking, 2005)
Het hulsvormige beslagstuk (11,5 cm hoog) is bovenaan versierd met een adelaarskop met een vrucht in de snavel. Onderaan steekt een beugel uit. Zulke beslagstukken zaten op het chassis van houten reiswagens. De wagenbak voor de passagiers hing met leren riemen aan de beugels. Zo zorgde men voor wat vering en comfort tijdens de reis. Dit gave exemplaar is onlangs gevonden bij Mook-Plasmolen, niet ver van het terrein van een Romeinse villa.
Loden vervloekingstablet uit de Romeinse tijd
(Aankoop, 2006)
Het loden plaatje (17 cm lang) is gevonden in Bodegraven, op het terrein van een wachtpost van het Romeinse leger. Aan één kant zijn ten minste twintig namen in het lood gekrast, vermoedelijk van soldaten die hier waren gestationeerd. Daarop volgen enkele regels tekst waarvan de betekenis nog onduidelijk is.
Het plaatje is opgerold gevonden. Uit de antieke wereld zijn vele honderden van dergelijke tabletten bekend, de meeste eveneens opgerold of dichtgevouwen. De erop aangebrachte teksten zijn steeds gericht tegen met naam genoemde personen. Bovennatuurlijke machten worden aangeroepen om hun leven, gezondheid of prestaties nadelig te beïnvloeden.
Oude Kunst
Jan Toorop (1858-1928), Rustende boer met spade (1909)
(Aankoop, 2006)
Kort na 1900 maakte Toorop werken met een sociaal bewogen thema, veelal met een christelijke strekking. Rustende boer met spade is daarvan een treffend voorbeeld. Het is een van de zeldzame schilderijen uit Toorops Nijmeegse jaren (1908-1916).
Het verfijnde contrast tussen violet en groen, de losse toetsen en korte, brede mozaïekachtige penseelstreken zijn typerend voor een fase in het oeuvre van Toorop die in Nederlandse musea nauwelijks is vertegenwoordigd. Ook binnen de collectie Oude Kunst van Museum Het Valkhof neemt Rustende boer met spade een bijzondere plaats in.
Moderne Kunst
Barbara Polderman (1971), 'Uil op nest' (2005),
(Aankoop, 2009)
De 'Uil op nest' van Barbara Polderman is geheel van stof vervaardigd en heeft een onbestemde blik. Het nest, de thuishaven van de uil, lijkt wat groot voor de vogel en ieder lapje stof is vastgezet met een knoop als om het te verankeren. Desondanks vallen er flarden stof naar beneden alsof alle inspanningen om het geheel bijeen te houden niet kunnen verhinderen dat het als los zand tussen je vingers glipt. Het uiltje zelf zit schijnbaar stoïcijns op haar nest.
Zelf verklaart de kunstenares in dit verband: "Uilen zijn voor mij totaal onbegrijpelijk en onbereikbaar, maar fascinerend. Maar in haar ietwat holle ogen schulit, naar mijn idee, een menselijke blik waarin ik ontheemd zijn herken. Ik probeer iets menselijks in een dier te laten zien en iets dierlijks in een mensfiguur te benadrukken".
