Vanaf 2 juni: De Koloniale Reserve - Een vergeten korps
2 juni t/m 23 september 2012 - prentenkabinet
In de zomer van 2012 vindt het festival Gelegerd in Gelderland plaats. Museum Het Valkhof sluit aan met een kleine tentoonstelling over de Koloniale Reserve - Een vergeten korps.
Een beetje weggestopt en vergeten zijn ze, de manschappen van de Koloniale Reserve die vanuit Nijmegen-Oost vertrokken naar Nederlands-Indië. Hun geschiedenis is echter kleurrijk en vol mooie verhalen. Begin juni verschijnt bij uitgeverij Vantilt Het vergeten korps. De geschiedenis van de Koloniale Reserve door Clemens Verhoeven. Het boek vormt het uitgangspunt voor verschillende tentoonstellingen, waaronder een presentatie van de mooiste beelden van het Korps in het prentenkabinet van Museum Het Valkhof. Veel van het materiaal is voor de publicatie herontdekt en wordt voor het eerst getoond.
Bezoek ook de exposities in Museum Bronbeek en Stadsmuseum Harderwijk.
Vanaf 8 september: Pop Art in Europa
8 september 2012 t/m 6 januari 2013 - tentoonstellingszalen bovenverdieping
Museum Het Valkhof heeft één van de grootste Nederlandse Pop Art collecties in ons land. In 2003 toonde het museum een overzichtstentoonstelling van Pop Art in Nederland. De collectie is de afgelopen jaren substantieel gegroeid met een meer internationale oriëntatie. Nu is het tijd om breder te kijken. Daarom presenteert het museum vanaf 8 september 2012 de tentoonstelling Pop Art in Europa. De tentoonstelling toont een ruime selectie van unieke kunstwerken uit onder meer Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland, Spanje, Portugal en België waarvan sommige voor het eerst te zien zijn in Nederland.
Europese Pop Art werd tot voorkort vrijwel altijd belicht in de schaduw van of naast de Amerikaanse Pop Art. Met de toenemende aandacht voor Pop Art in de afgelopen jaren valt op dat het besef van het belang van de Europese Pop Art lijkt te groeien. Nu ontstaat een groter bewustzijn van de waarde van Pop Art in Europa als zelfstandige stroming met een stilistisch en inhoudelijk geheel eigen ontwikkeling.
De tentoonstelling Pop Art in Europa wordt ruimtelijk vormgegeven door ontwerper én ervaringsdeskundige op het gebied van Pop Art én de jaren '60 Swip Stolk, met wie Museum Het Valkhof in 2009 al eerder succesvol samenwerkte in de tentoonstelling Jan Jansen & Swip Stolk. Swip Stolk ontwerpt ook de tweetalige publicatie Pop Art in Europa, die in samenwerking met uitgeverij WBooks zal verschijnen.
Bij de tentoonstelling kunnen bezoekers een audiotour volgen. Deze audiotour vertelt niet alleen wat je ziet, maar biedt ook achtergrond informatie bij de historische achtergronden in de tentoonstelling en trekt lijnen naar het nu. Ter introductie op de tentoonstelling wordt de film Pop Up van onafhankelijk filmmaakster Els Dinnissen getoond, waarin diepte-interviews met nog in leven zijnde Pop Art-kunstenaars te zien zijn.
Vanaf 22 september: Tajiri meets Sabine Weiss & Leonard Freed
22 september 2012 t/m 20 januari 2013 - projectruimte beneden 
Shinkichi Tajiri (Los Angeles 1923 – 2009 Baarlo) is een prominent kunstenaar, die in zijn meer dan vijftig jaar lange kunstenaarscarrière uiteenlopende disciplines heeft beoefend. Internationaal is hij vooral bekend als beeldhouwer. De tentoonstelling 'Tajiri meets Sabine Weiss & Leonard Freed', die van 22 september 2012 t/m 20 januari 2013 in Museum Het Valkhof te zien zal zijn, bevat foto's, films en sculpturen van en over deze kunstenaar en richt zich vooral op de begin- en bloeiperiode van zijn kunstenaarschap.
Beginperiode: foto's van Sabine Weiss
In 1949 rijdt Tajiri samen met een bevriend echtpaar, Hugh en Sabine Weiss, over de Pont de Mirabeau, waar aan de oevers van de rivier de Seine een enorme hoop schroot ligt opgestapeld dat gedumpt is door vrachtschepen. Tajiri verbindt de metaaldelen met ijzerdraad aan elkaar en als alles is gefotografeerd, gooit hij het weer terug op de schroothoop. Sabine Weiss fotografeerde de spontaan vervaardigde One-day sculptures met haar Rolleiflex-camera. Deze fotoseries zijn in 1952 gepubliceerd in tijdschriften in Parijs en in Chicago en zijn nu te zien in Museum Het Valkhof.
Bloeiperiode: foto's van Leonard Freed
Al snel nadat Tajiri zich in 1962 op kasteel Scheres in Baarlo heeft gevestigd, krijgen de kunstenaar, de plek, de kasteelgasten en de performances die er worden gehouden legendarische dimensies. Tajiri ontwikkelt vanaf 1967 zijn Knot-sculpturen (knoop-sculpturen). De knoop is in vele culturen een tijdloos symbool voor verbondenheid en harmonische verhoudingen. In de Japanse cultuur staat de knoop centraal in de erotische bondagecultus, een associatie die zeker ook in Tajiri’s werk belangrijk is. De bevriende Amerikaanse fotograaf Leonard Freed registreert in 1970 een erotische performance op kasteel Scheres, waarbij een naaktmodel een fysieke symbiose vormt met een Knot-sculptuur. Leonard Freed (1929-2006) was aangesloten bij het exclusieve fotobureau Magnus Photos. Hij verbleef als vriend van Tajiri regelmatig op het kasteel in Baarlo en heeft bij verschillende gelegenheden spraakmakende foto’s gemaakt die nu een uniek tijdsbeeld vormen.
Ook de videofilm Vipers van Tajiri uit 1955, over het roken van marihuana in Parijs en welke beelden dat oproept, zal te zien zijn, alsmede de film Bikes uit 1960, een 8 mm-film over de eerste indrukken van de pas in Nederland gearriveerde Tajiri, die gefascineerd is door het intensieve fietsverkeer in Amsterdam. In de projectruimte vindt u enkele beeldbepalende sculpturen van Tajiri van de Tajiri Foundation en Erfgoed Nederland.
Vanaf 29 september: Tom Küsters - marathonloper en activist
29 september 2012 t/m 27 januari 2013 - Prentenkabinet
Tom Küsters (1943-2008), woonachtig in Nijmegen, Amsterdam en later Groesbeek, was een geëngageerd kunstenaar die twee grote thema’s in zijn leven en kunst tot uitdrukking heeft gebracht: wereldpolitiek en sport. Vanaf de jaren zestig heeft hij zeefdrukken vervaardigd over de cultuur, de verzets-bewegingen en de conflicten in Vietnam, China, Cambodja, Congo, Palestina en Zuid-Afrika. Hij reisde over de hele wereld om zich in woord en daad in te zetten voor een betere wereld.
Hij was een gedreven sportman, die als amateurwielrenner ver is gekomen. Ook als marathonloper en lange afstandschaatser heeft hij zijn sporen ruimschoots verdiend. In zijn grafiek heeft hij het uithoudingsvermogen van genoemde sporten op originele wijze verbeeld. Bijvoorbeeld een grootformaat zeefdruk Marathon, waarbij het verloop van de tocht in een sequentie van meer dan 100 beelden is weergegeven.
De prenten zijn met hun politieke lading vervaardigd in een kleurrijk patroon. De figuratie is helder en invoelbaar, ja zelfs promotioneel van toon. De kunstenaar speelt met de verbeelding van de positieve propaganda die destijds in linkse kring gewild was. Het zonder commentaar in beeld brengen van politieke leiders en dictators in hun geliefde ambiance levert unieke tijdsbeelden op. Afhankelijk van je eigen kennis en stellingname komt de voorstelling tot leven. In het gebruik van gekleurde rasters en reclameachtige beeldcitaten is de invloed van de pop art-beweging en de stripcultuur goed voelbaar.
Deze expositie in het Prentenkabinet zal bestaan uit circa 25 zeefdrukken, aangevuld met enkele affiches die Tom Küsters voor het actiewezen heeft vervaardigd en is van 29 september 2012 t/m 27 januari 2013 te zien.
